پوهیږو چې ځمکه په 24 ساعتونو کې یو ځل پر خپل محور (د شمال او سوئل فرضي خط پر شاوخوا)
څرخیږي. ځمکه له دغه حرکت سربیره په کال کې یو ځل د لمر شاوخوا هم خپل دوراني حرکت
بشپړوي. د ځمکې محور د لمر چاپیر مدار باندې عمود نه دی، بلکې یوه زاویه یې ورسره
جوړه کړې. همدغه علت دی چې په کال کې څلور فصلونه منځته راځي. په شمالي اوړي کې، د
ځمکې شمالي نیمکره چې اروپا، آسیا او شمالي امریکا قارې پرې پرتې دي، لمر ته متمایل
وي. ځکه خو د شمالي نیمکره خلک په شمالي اوړي کې د لمر ډیرې وړانګې، ډېره تودوخه
او اوږده ورځ لري. په څاښت کې لمر د آسمانسر کې وي. شپږ میاشتې وروسته شماليژمی
کیږي. په دغه وخت کې د ځمکې شمالي نیمکره له لمر څخه مخ اړوي او بیرون خوا ته
تمایل کوي، ورځې لنډېږي او تودوخه کمیږي. کله چې په شمالي نیمکره کې اوړی وي په
سویلیزه(جنوبي) نیمکره کې ژمی وي. د پسرلي فصل د وروستیو ورځو (د غبرګولي د 31) یا د اوړي فصل د
لومړیو ورځو(د چنگاښ د 1) څاښت کې لمر تر ټولو لوړه ارتفاع لري. په دغه وخت کې ځیني اروپايي
هېوادونو لکه المان او انګلستان کې ان په نیمه شپه کې هم هوا بشپړه تیاره شوې نه
وي او ستوری په اسانۍ لیدلی نشو. برخلاف د ژمي لخوا په اروپا کې د اسمان د روښنايۍ
وضعیت داسې وي چې کولی شو د 15 ساعتونو لپاره پکې ستوري ووینو. په بله ژبه
د ژمي شپو پرمهال د اوړي شپو په پرتله ډېر اسماني انځورونه لیدلی شو.
من و ژاله سرمست محصل فزیک-نجوم پوهنتون (یل)، به نماینده ګی از انجمن نجوم افغان در مورد فعالیت های این انجمن در برنامه صبح بخیر تلویزیون ملی دعوت شده بودیم. حین قدم زدن در دهلیزهای رادیو تلویزیون یادم آمد که همین دیوارها، باری صدای پای هنرمندان شقیقه درشت و حنجره طلایی همچون احمدظاهر و ممثلین خوش سیما و قد بلند همچون فضل رحیم سیلی و رهبران عدالتپسند و وزیران کارکن ایشان را انعکاس داده و امروز صدای پای من را منعکس میکند. شانه هایم را زیر بار ګران احساس میکردم و سخت زیر تاثیر بودم. احساس میکردم کاری میکنم که اصلا از توان پوره نیست. چون همین سټیشن پنجاه سال قبل به فضا نشینان پیام های کِشت، محبت و خنده ممثلین را ارسال مینمود، درین روزها پیام های کُشت، نفرت و ګریه های مجروجین را ارسال مینماید. ما چقدر به عقب رفتیم... ما چقدر به عقب رفتیم

نظرات
ارسال یک نظر